Foto: Antwerps Straatsyndicaat
Op 30 mei stapten enkele straatsyndicalisten mee in de Reclaim The City Parade van DakDak in Gent. Met deze kleurrijke en strijdbare optocht vroegen honderden deelnemers aandacht voor de wooncrisis en de groeiende dak- en thuisloosheid. DakDak wees daarbij op een pijnlijke realiteit: mensen zonder thuis verdwijnen niet, maar worden steeds vaker uit het stadscentrum verdreven naar de rand van de stad.
Die boodschap sluit nauw aan bij waar het Antwerps Straatsyndicaat voor staat. Ook wij brengen de wooncrisis onder de aandacht als structurele oorzaak van dak- en thuisloosheid en komen op voor het recht op wonen, waardigheid en een toegankelijke publieke ruimte voor iedereen. We verzetten ons tegen een stad die mensen wegduwt of onzichtbaar maakt, en pleiten voor een stad waar iedereen welkom is, ongeacht zijn of haar woonsituatie.
Wat ons eveneens verbindt met DakDak is de manier waarop we werken. Beide organisaties vertrekken vanuit de ervaringen, noden en ideeën van mensen die rechtstreeks met de wooncrisis geconfronteerd worden. Participatie, ontmoeting en samen actie voeren staan centraal. Het bouwweekend dat DakDak organiseerde voorafgaand aan de parade, waarbij buurtbewoners samen banners en bankjes maakten, toont dezelfde overtuiging: verandering ontstaat wanneer mensen zich organiseren en hun stem laten horen.
De parade maakte duidelijk dat de strijd tegen dak- en thuisloosheid meer is dan een vraag naar extra opvang. Het gaat over het recht op een thuis, het recht op de stad en het recht om zichtbaar te zijn.
Het was ook een mooie gelegenheid om kennis te maken met twee andere Gentse collectieven: Onder de Radar Rabot en OCUP. Onder de Radar strijdt voor een menswaardig beleid voor mensen in dak- en thuisloosheid. In gesprekken met hun vrijwilligers en betrokkenen leerden we meer over een bijzonder initiatief dat zij afgelopen winter samen met OCUP realiseerden: een nachtinloop voor mensen zonder thuis. Daarmee boden burgers en vrijwilligers een warme en veilige plek aan mensen die anders vaak nergens terechtkunnen. Het is een concreet voorbeeld van hoe solidariteit en zelforganisatie kunnen inspelen op noden die vandaag onvoldoende worden ingevuld. Voor het Antwerps Straatsyndicaat is dit extra relevant, omdat ook wij al langer pleiten voor een laagdrempelige nachtinloop in Antwerpen. Het is inspirerend om te zien hoe burgers in Gent dergelijke verantwoordelijkheid opnemen en zo een verschil maken voor mensen in de meest kwetsbare situaties. Tijdens de komende Gentse Feesten zullen Onder de Radar Rabot en OCUP opnieuw van zich laten horen.
Ook de visie van OCUP raakt aan thema's die voor het Straatsyndicaat belangrijk zijn. OCUP werkt met groepen in precaire situaties rond de invulling van publieke en gedeelde ruimte, omdat zij de druk op de beschikbare ruimte vaak het sterkst ervaren. Door tijdelijk leegstaande of vergeten plekken los te koppelen van de markt creëren ze laagdrempelige ontmoetingsplaatsen waar buurtbewoners, sociale organisaties, burgerinitiatieven en andere gemeenschappen samen kunnen komen. Vanuit de overtuiging dat iemands financiële situatie nooit een drempel mag vormen om toegang te krijgen tot ruimte, bouwen ze aan plekken waar solidariteit, inclusie, democratie en experiment centraal staan. Hun uitgangspunt is eenvoudig maar krachtig: iedereen heeft recht op vrije ruimte.
Zolang mensen door de wooncrisis op straat terechtkomen of naar de marge worden geduwd, zullen wij samen met bondgenoten zoals DakDak, Onder de Radar Rabot en OCUP blijven opkomen voor structurele oplossingen. Want een stad wordt niet beter door mensen weg te duwen, maar door iedereen een plaats te geven.
