Foto: Antwerps Straatsyndicaat
Aan het Centraal Station willen stad Antwerpen en NMBS inzetten op vijandige architectuur. Metalen kabels op de vensterbanken banken waardoor je niet kan liggen. Net zoals ander defensief straatmeubilair moeten deze metalen obstakels er voor zorgen dat dakloze mensen uit de publieke ruimte verdwijnen. De recente berichtgeving in onder andere Gazet van Antwerpen, VRT en op Radio 1 toont hoe deze discussie steeds meer genormaliseerd wordt als een kwestie van “overlast” en “veiligheidsgevoel”.
niet zorgen voor mensen, maar zorgen dat kwetsbare mensen niet meer zichtbaar zijn
Het voorstel om vijandig meubilair te plaatsen is geen neutrale ingreep in het straatbeeld. Het is een politieke keuze. Een keuze om mensen die geen woning hebben systematisch weg te duwen uit het publieke leven. Wanneer banken ontworpen worden zodat niemand erop kan rusten, wanneer vensterbanken worden uitgerust met kabels of obstakels om slapen onmogelijk te maken, dan zegt een stad eigenlijk: “Jullie zijn hier niet welkom.”
stad zet steeds meer in op repressie in plaats van op oplossingen
Mensen verdwijnen niet omdat een bank verdwijnt. Dakloosheid verdwijnt niet omdat iemand verjaagd wordt van een stationsplein. Het enige wat verandert, is dat mensen verder geïsoleerd raken, nog onzichtbaarder worden en steeds minder toegang hebben tot rust, veiligheid en hulpverlening. Terwijl opvangplaatsen verdwijnen, betaalbaar wonen onbereikbaar wordt en hulpverlening onder druk staat, investeert men wel in maatregelen die arme mensen uit het straatbeeld moeten verwijderen. Dat is geen sociaal beleid. Dat is architectuur gebruiken als instrument van uitsluiting.
De vraag is niet hoe we dakloze mensen uit het straatbeeld verwijderen. De vraag is waarom een rijke stad als Antwerpen steeds meer mensen op straat laat overleven — en waarom men liever banken aanpast dan beleid.
Als er nagedacht wordt over de invulling van de publieke ruimte in de stad kan er ook gekozen worden voor gastvrije architectuur. Alles wat mensen in een huis nodig hebben, zou voor dak- en thuislozen vindbaar kunnen zijn in de publieke ruimte. Lockers, openbare toiletten, waterkraantjes, lig - en zitbanken, vuilnisbakken, picknicktafels, een luifel om te schuilen,...
